Nowe spojrzenie na skrajne wyczerpanie
Przewlekłe zmęczenie to dla miliona ludzi na całym świecie codzienność, która zamienia najprostsze czynności w niemal niemożliwe do pokonania bariery. Jesienią 2026 roku naukowcy opublikowali na łamach „Journal of Translational Medicine” wnioski, które rzucają zupełnie nowe światło na ten wyniszczający problem. Okazuje się, że u podłoża pięciu skrajnie odmiennie przebiegających schorzeń leżą wspólne mechanizmy biologiczne.
Badania przeprowadzone przez zespół z University of East Anglia (UEA) oraz firmę biotechnologiczną Oxford BioDynamics udowodniły, że dotychczas traktowane całkowicie oddzielnie choroby mogą mieć ze sobą o wiele więcej wspólnego, niż dotychczas sądzono.
Co tak naprawdę łączy te schorzenia?
Mowa o pięciu poważnych i często niezwykle trudnych w codziennym funkcjonowaniu problemach zdrowotnych:
- Encefalopatia mialgiczna (ME/CFS, czyli zespół przewlekłego zmęczenia),
- Długi COVID (powikłania po zakażeniu SARS-CoV-2),
- Zespół stresu pourazowego (PTSD),
- Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS),
- Stwardnienie rozsiane (SM).
Choć wymienione wyżej choroby wywoływane są przez zupełnie inne czynniki – od infekcji wirusowych, przez traumę psychiczną, aż po autoagresję układu odpornościowego – pacjenci zgłaszają uderzająco zbliżone symptomy. Skrajne wyczerpanie, tzw. mgła mózgowa, drastyczny spadek koncentracji, zaburzenia snu czy głęboka dysfunkcja układu autonomicznego towarzyszą chorym niezależnie od pierwotnej przyczyny.
Genetyczna architektura 3D zamiast tradycyjnych testów
Jak naukowcy dokonywali tego odkrycia? Zamiast klasycznego sekwencjonowania, wykorzystano nowoczesną platformę obliczeniową EpiSwitch® Orion. Badacze przeanalizowali trójwymiarową architekturę genomu oraz sposób, w jaki DNA fałduje się i oddziałuje wewnątrz żywych komórek.
Połączenie istniejących danych genomowych dla długiego COVID-u, PTSD, RZS i SM z bazami dotyczącymi ME/CFS pozwoliło dostrzec powtarzalne sieci biologiczne. Choć pojedyncze geny mogą się różnić, szlaki regulacyjne oraz odpowiedź immunologiczna i metabolizm komórkowy wykazują wyraźne zbieżności.
Choć eksperci studzą nadmierny entuzjazm, wskazując na konieczność dalszej weryfikacji na niezależnych grupach pacjentów, to podejście przybliża medycynę do stworzenia uniwersalnych biomarkerów diagnostycznych. Być może po latach błądzenia po omacku, medycyna zyska klucz do zrozumienia, dlaczego ludzki organizm potrafi zatrzasnąć się w pułapce bezustannej, paraliżującej niemocy.
Źródło: RSS Popularyzacja
KOMENTARZE